Một bàn tính soroban ảo miễn phí trong trình duyệt của bạn.

Vì sao tính nhẩm lại quan trọng

Việc làm việc với các hạt buộc học sinh tách mỗi con số thành những phần theo cơ số 10 — chính bước tư duy mà máy tính bỏ qua. Với sự luyện tập, học sinh học được cách hình dung soroban và tính các phép nhiều chữ số hoàn toàn trong đầu, một kỹ thuật gọi là anzan. Toàn bộ chương trình Kani Math xây dựng kỹ năng ấy qua chín cấp độ bài học, bài luyện và cuộc thi.

Soroban là gì?

Khung phía trên là một soroban Nhật — mỗi cột có một hạt trời phía trên vạch chia và bốn hạt đất phía dưới. Chính cách bố trí 1+4 đó tách soroban hiện đại khỏi suanpan Trung Hoa cổ hơn (2+5). Ít hạt hơn, tính nhanh hơn.

Nhật Bản đã dạy soroban ở bậc tiểu học hơn một thế kỷ, và vẫn đang dạy — vì chính cách bố trí gọn gàng giúp cộng nhanh cũng là điều cho phép học sinh đã luyện hình dung bàn tính trong đầu. Hình ảnh trong đầu ấy là nền tảng của tính nhẩm, và là lý do một người học xong soroban có thể vượt máy tính ở những phép cộng nhiều chữ số.

Một dụng cụ, nhiều tên gọi

Chiếc khung hạt trên trang này mang một tên khác ở gần như mọi nơi nó được dùng. Ở Nhật đó là soroban, cách bố trí 1+4 mà chúng tôi dạy. Ở Trung Quốc đó là suanpan, thiết kế 2+5 cổ hơn với thêm một hạt trên và dưới thanh ngang. Người Pháp gọi mọi bàn tính hạt là boulier, còn ở Tây Ban Nha và Mỹ Latinh nó là ábaco. Trong tiếng Việt, chúng ta gọi nó là bàn tính.

Dù bạn gọi nó là gì — soroban, suanpan, boulier hay ábaco — ý tưởng vẫn thế: các con số trở thành vị trí của hạt, để ngón tay và mắt bạn làm việc trực tiếp. Bàn tính ảo miễn phí này theo cách bố trí soroban Nhật, vì đó là nền của các chương trình tính nhẩm hiện đại, nhưng ai đã học trên suanpan hay boulier ở trường cũng sẽ quen chỉ trong vài giây.